Chắc hẳn những người làm cha mẹ phải cố gắng chu toàn cả công việc lẫn gia đình. Bạn không phải ngoại lệ. Hầu hết các quản lý mà tôi từng tư vấn đều gặp khó khăn trong việc cân bằng trách nhiệm làm cha mẹ với công việc. Họ lo mình không dành đủ thời gian với con cái, và họ muốn giúp bọn trẻ học hỏi từ chính kinh nghiệm của bản thân để tránh phạm phải những sai lầm giống họ trước kia.

Sẽ thế nào nếu bạn có thể tối đa hóa thời gian của mình bằng cách vừa giải quyết hiệu quả công việc, vừa dành thời gian giúp bọn trẻ học được những kỹ năng cần thiết?

Từ kinh nghiệm thử thách cân bằng nhiều ưu tiên khác nhau của mình, tôi đã tìm ra được một vài bí quyết để tận dụng tối đa thời gian cho cả công việc và gia đình, tôi đã chia sẻ cho các khách hàng và nhiều người sau đó đã áp dụng theo. Và những bí quyết này không làm bạn tốn thêm chút thời gian nào. Trên thực tế, bạn có thể dành nhiều thời gian hơn cho bọn trẻ mà không bị giảm thời gian cho công việc hay ôm đồm thêm việc. Bằng cách làm mọi thứ khác đi một chút, cả công việc, bọn trẻ và bản thân bạn đều được lợi.

Dưới đây là 4 bí quyết để bạn dành thời gian cho con cái, vừa dạy được con vừa xong được việc.

1. Cùng con quản lý thời gian

Một trong những nhiệm vụ chính của một nhà quản lý là biết nhìn xa trông rộng và lên kế hoạch để đạt được thành công. Công việc này thường đòi hỏi thời gian tập trung cao độ, bên cạnh những cuộc họp liên tiếp dồn dập. Nhiều quản lý tôi từng tư vấn dành hai tiếng đồng hồ mỗi tuần như là một khoảng thời gian trống. Nhưng nếu bạn không lên kế hoạch trước thật kỹ thì việc sắp xếp được hai tiếng đồng hồ liên tiếp là rất khó.

Bắt đầu từ năm lên 8, con trai lớn của tôi đã cùng ngồi xuống với tôi mỗi quý một lần và giúp tôi sắp xếp khoảng thời gian trống cho quý tiếp theo. Chúng tôi cũng quyết định thời gian đi nghỉ dưỡng, xem show và làm tình nguyện. Việc cùng sắp xếp thời gian với con đã giúp tôi duy trì được ranh giới thời gian chắc chắn hơn dành riêng cho gia đình. Bằng cách giúp đỡ tôi, con trai tôi biết trân trọng sự đa dạng trong các trách nhiệm của mẹ nó, chứ không chỉ là những gì thằng bé xem được từ các video về những buổi nói chuyện quan trọng của tôi.

Thằng bé cũng học được cách lên kế hoạch trước để cân bằng mọi thứ, dành thời gian suy nghĩ một cách có chiến lược và chọn được một số mẹo quản lý thời gian. Kết quả là thằng bé đã sắp xếp cố định thời gian để đảm bảo mình có đủ thời gian cho những dự án lớn mà không thể hoàn thành trong một lần. Việc này giúp giảm bớt hiện tượng “nước đến chân mới nhảy” trong gia đình tôi.

2. Dạy những ý tưởng về lãnh đạo qua việc đọc sách

Harry Truman, cựu Tổng thống Mỹ, từng nói, “Không phải ai đọc sách cũng là lãnh đạo, nhưng tất cả lãnh đạo đều đọc sách”. Tôi giỏi đọc nhiều sách hơn là nhớ được những thông tin từ sách. Do vậy, khi đọc, tôi đánh dấu những đoạn mà sau này tôi muốn đọc lại. Con trai tôi tập hợp tất cả những đoạn được đánh dấu thành một cuốn tài liệu. Bọn trẻ tập hợp những ghi chú của tôi vì được trả công, nhưng bạn có thể chơi với con bằng cách nghĩ ra một trò chơi hoặc một cuộc thi như trả lời những câu hỏi đố trong sách khi ăn tối. Suy cho cùng thì những cuốn sách này không thuộc loại mà bọn trẻ sẵn sàng đọc. Cách này không chỉ giúp tôi tiết kiệm thời gian và nhớ được những gì đã đọc, mà còn giúp bọn trẻ học được từ sớm những chủ đề về khả năng lãnh đạo từ các chuyên gia. Hôm qua, khi ăn tối, chúng tôi trò chuyện về lợi ích của tế bào thần kinh gương và việc thể hiện sự cảm thông khi ta muốn cải thiện kỹ năng tạo ảnh hưởng của mình. Đó chính là kết quả trực tiếp từ cuốn sách bọn trẻ hiện đang đọc.

3. Khám phá các giá trị qua việc thảo luận những tình huống khó trong đời sống

Tháng trước tôi vật lộn với một tình huống khó xử ở công ty, nếu hành động theo giá trị của bản thân, tôi có nguy cơ đánh mất nhiều phần trăm lợi nhuận. Tuy dễ giả vờ với bọn trẻ là công việc vẫn bình thường, nhưng tôi lại thấy khó ngủ. Khi tôi chật vật không biết nên làm gì, vợ chồng tôi quyết định thảo luận vấn đề khó xử này (trong khi vẫn giữ kín những thông tin bí mật) với các con. Chúng tôi mổ xẻ vấn đề, xem xét những giá trị bị vi phạm và những rủi ro tiềm ẩn của việc sống đúng giá trị bản thân. Đó quả là một lựa chọn khó khăn, nhưng tôi đã quyết định hành động theo giá trị của mình.

Tôi đã quên mất sự việc này cho đến một hôm con trai lớn của tôi nói, “Mẹ ơi, con muốn trung thực trong cách nói chuyện với bạn chung nhóm khoa học”. Tò mò, tôi hỏi, “Vậy theo con trung thực là gì?” và ngạc nhiên khi nghe thằng bé nhắc tôi, “Mẹ à, mẹ luôn nói rằng trung thực là làm điều đúng khi không có ai quan sát mà”. Trò chuyện cởi mở về khó khăn trong công việc đã mang lại lợi ích cho con trai tôi theo một cách mà tôi không lường trước được.

4. Giúp bọn trẻ học cách tiếp cận vấn đề bằng nhiều cách

Những khách hàng tôi từng tư vấn thường tự đấu tranh theo một kiểu phổ biến là họ giả định về động cơ của đối thủ khi có xung đột rồi chọn cách hành động tiêu cực dựa trên kết luận duy nhất đó. Chẳng hạn, Raymond, một giám đốc công nghệ, tin rằng người đồng nghiệp tên Ray muốn làm mất uy tín của anh và giành luôn quyền quản lý nhóm. Raymond vội có kết luận như vậy bởi vì Jay đã xen ngang vào bài thuyết trình của anh trước CEO về một dự án mới. Thay vì thừa nhận kết luận tệ nhất về Jay, tôi khuyên Raymod nên dựa vào xu hướng tự nhiên của mình là kể chuyện và tạo ra không chỉ một, mà là ba câu chuyện có thể xảy ra về động cơ của Jay. Có thể Jay quá phấn khích về ý tưởng của Raymond và muốn bổ sung vào đó ý tưởng của anh ta, hoặc là Jay ít để ý đến sự tương tác giữa người với người, hoặc anh là kẻ hay xen ngang vào lời người khác. Việc này giúp Raymond thách thức giả định của chính mình và xem xét những khả năng khác.

Bạn có thể áp dụng chiến thuật này với bọn trẻ dưới dạng trò chơi mà gia đình tôi gọi là Trò chơi đa nghĩa. Chúng tôi thay phiên nhau kể những câu chuyện dựa trên quan sát con người và sự việc trên đường đến trường và về nhà. Chẳng hạn, nếu tôi nhìn thấy một người đàn ông mặc áo cộc tay, xăm hình trên tay và đang bước nhanh trên vỉa hè, chúng tôi sẽ nghĩ ra câu chuyện là ông ta đang trễ giờ làm vì xe bị hư, bởi vậy nên mới phải đi thật nhanh để tìm người giúp. Hoặc cũng có thể ông ta là chủ một tiệm xăm hình phía bên kia cầu và đang đi quảng cáo cho công việc làm ăn của ông ta. Hoặc có thể ông ta định gặp ai đó ở công viên và đang trễ hẹn.

Bọn trẻ sau đó cũng áp dụng kỹ năng này mỗi khi thấy bực bội điều gì ở nhà hay ở trường. Cách này đặc biệt hữu ích khi các con tôi cãi nhau và tìm đến tôi để bình tĩnh lại. Để làm dịu không khí căng thẳng, tôi hỏi: “Con thấy được những ý nghĩa nào nữa về lý do tại sao anh trai con lại mượn máy bay Lego của con?” Mục đích là để hai đứa có thể bình tĩnh lại và biết đồng cảm hơn, từ đó bọn trẻ sẽ nhìn nhận những người khác với thái độ tò mò chứ không phải phán xét.

Chúng ta dành rất nhiều thời gian lúc tỉnh táo để làm việc. Chúng ta cũng đầu tư rất nhiều vào việc giáo dục con trẻ những môn học học thuật, hoạt động thể chất và nghệ thuật. Nhưng chúng ta lại xem đây là hai việc hoàn toàn tách biệt. Bằng cách mang bọn trẻ vào trong công việc, chúng ta có thể dạy các con những kỹ năng thiết yếu từ chính những trải nghiệm của bản thân, đồng thời vẫn duy trì được thời gian hiệu quả cho công việc và cho gia đình.