Nếu một đứa trẻ không ngoan - nếu cậu bé cứ nói bậy hoặc nghịch diêm – và sau đó bạn đánh vào mông đứa trẻ, trẻ sẽ ngừng những hành động đó ngay lập tức.

Tác động của việc đánh vào mông có vẻ rõ ràng đến mức nó có thể gây ra ảo tưởng. Các trải nghiệm thường có sức tác động hơn so với sự thật. Một trong những số ít những ký ức lúc nhỏ mà nhiều người còn nhớ chính là những lần họ bị phạt đánh. Ta khao khát tin rằng mục đích của việc phạt đánh này là nhằm “tốt cho ta,” chỉ vì ta không dễ chấp nhận những cách giải thích khác.

Chính những trải nghiệm cá nhân thế này đã khiến các nghiên cứu khoa học thường không được tin tưởng qua nhiều thế hệ. Khoảng 81% người Mỹ tin rằng phạt đánh vào mông là thích đáng, dù hàng chục năm nghiên cứu cho thấy hình thức này vừa không hiệu quả vừa có hại. Điệp khúc tôi thường được nghe là, “Tôi từng bị đánh vào mông mà có sao đâu.”

Nhà tâm lý học Alan Kazdin, giám đốc của Trung Tâm Nuôi Dạy Con Yale và là cựu chủ tịch của Hiệp Hội Tâm Lý Hoa Kỳ, đã cảnh báo rằng phạt đánh vào mông là “một việc kinh khủng và không có tác dụng.” Hành vi này dự báo các vấn đề học tập và sức khỏe về sau: những người trưởng thành từng bị đánh vào mông khi còn nhỏ “thường chết sớm hơn do bị ung thư, bệnh tim và các bệnh đường hô hấp.”

Nếu hậu quả trên chưa đủ sức thuyết phục bạn, hãy xét thêm hai nghiên cứu bổ sung cho thấy đánh vào mông trẻ nhỏ có ản hưởng tiêu cực đến kiểu người mà các em sẽ trở thành sau này. Trên tạp chí Child Abuse and Neglect, nhà nghiên cứu Julie Ma và các đồng nghiệp cho biết việc đánh vào mông có liên quan đến các hành vi hung hăng về sau. Trước đó, Ma đã liên hệ việc đánh vào mông với hành vi chống đối xã hội, chứng lo âu và trầm cảm về sau. Và theo The Journal of Pediatrics, các nhà nghiên cứu ở Đại học Texas nhận thấy có mối tương quan giữa các hình thức trừng phạt lên thân thể khi còn nhỏ và tình trạng bạo lực khi hẹn hò ở tuổi trưởng thành.

Dĩ nhiên, không một hành động hay trải nghiệm riêng lẻ nào có thể biến một người chưa có nhận thức gì trở thành một người trưởng thành bạo lực. Ngoài trải nghiệm lúc nhỏ thì còn nhiều yếu tố khác nữa cũng có thể là nguyên nhân dẫn đến bạo lực ở người trưởng thành. Tuy vậy, rõ ràng là cách nhận định của một người về vai trò của bạo lực trong giải quyết xung đột được hình thành từ rất sớm.

Theo Jeff Temple thuộc Đại học Texas, việc chứng kiến tình trạng bạo lực giữa bố mẹ hoặc trong cộng đồng vì bị ngược đãi khi còn nhỏ có liên quan đến hành vi bạo lực khi hẹn hò sau này của trẻ.

Temple nói: “Chúng tôi thực hiện cuộc nghiên cứu này không phải nhằm chỉ bảo các bậc phụ huynh phải làm gì. Nuôi dạy con cái là việc khó khăn và căng thẳng, mọi người không thích bị chỉ bảo phải làm như thế nào. Công việc của chúng tôi chỉ là cung cấp cho họ bằng chứng của những phương pháp dạy con hiệu quả và cho họ biết điều gì sẽ xảy ra trong dài hạn.”

Về cơ bản, ông phản đối việc yêu cầu mọi người không được làm gì. Thay vào đó, ông ủng hộ “kỷ luật tích cực,” nghĩa là tập trung vào những điểm tốt trong một tình huống cụ thể.

“Đánh vào mông là một hình thức phạt, và phạt thì không có tác dụng,” ông nói. “Nhưng nếu bạn có thể gắn kết với đứa trẻ khi trẻ làm hành vi tốt, trẻ có thể sẽ thực hiện lại hành vi tốt đó trong tương lai. Nếu một đứa bé ăn vạ và ném đồ đạc, lần tới khi bé cũng ăn vạ nhưng không ném món gì, hãy nói ‘Cha/mẹ rất vui khi con không ném món gì cả.’”

Phương pháp được chứng thực khác mà ông khuyến khích là lấy đi từ các em điều gì đó mang tính tích cực. Đối với trẻ nhỏ, ta có thể tạm thời lấy đi một món đồ chơi. Đối với trẻ lớn tuổi hơn và các em thiếu niên, ta có thể là lấy đi điện thoại di động. Tất cả là nhằm dạy cho các em biết hành xử lễ độ mà không làm ảnh hưởng đến những yếu tố tích cực cần thiết của mối quan hệ giữa người chăm sóc với trẻ.

Ở một quy mô lớn hơn, Temple tin rằng một phương pháp hứa hẹn có hiệu quả là dạy các kỹ năng liên quan đến mối quan hệ ở trường. Ông tham gia vào một chương trình tên là Fourth R có mục đích đưa việc nuôi dưỡng những mối quan hệ trưởng thành lành mạnh vào chương trình giảng dạy. Trọng tâm của chương trình là nhằm xây dựng các mối quan hệ lành mạnh bằng phương pháp tích cực chứ không phải bằng sự trừng phạt.

Những trải nghiệm đầu đời có ảnh hưởng quan trọng đến những thói quen xã hội về sau là điều ta không phải bàn cãi. Những mối quan hệ của ta với người lớn khi ta còn rất nhỏ định hình cách ta học làm sao để gắn kết với người khác. Mức độ bạo lực và thái độ tôn trọng ta nhận thức được trong những mối quan hệ đó là rất quan trọng.

Theo Temple, nếu ta có thể dạy con em mình các kỹ năng xây dựng các mối quan hệ lành mạnh, việc này có thể giúp giảm đi một số tác động của hành vi phạt đánh. Nhờ đó, những chuyện như tấn công và quấy rối tình dục cũng chắc chắn sẽ ít xảy ra hơn – dù đó là trong mối quan hệ với người đồng trang lứa, với đồng nghiệp hay người yêu. Điều đó có nghĩa là ta nên giáo dục về các mối quan hệ lành mạnh cho mọi người, đặc biệt là cho các cậu bé.